Το “Πρακτορείο” για το Πολυτεχνείο

exof-54ΔΕΛΤΙΟ ΤΥΠΟΥ
Είναι μία από τις καλύτερες στιγμές της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, τουλάχιστον του τελευταίου μισού αιώνα. Είναι απ’ αυτές τις σελίδες που γεμίζουν με ηρωισμό απλών ανθρώπων, κυρίως των νέων, που αποφάσισαν να δώσουν ακόμη και τη ζωή τους για να βάλουν τέλος στη τυραννία. Είναι η εξέγερση του Πολυτεχνείου. Το περιοδικό του ΑΠΕ-ΜΠΕ, Πρακτορείο, που κυκλοφορεί σήμερα, στέκεται με σεβασμό στην ιστορία της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, αλλά συνάμα παραθέτει, με φωτογραφικά ντοκουμέντα του Τέλη Σαρρηκώστα, τα γεγονότα που μας έφτασαν στη 17η Νοέμβρη, στην πτώση της χούντας και στην επαναφορά της Δημοκρατίας στη χώρα μας.
Το Πρακτορείο, νιώθοντας το χρέος του κυρίως απέναντι στους νέους, επιχειρεί με σύντομα κείμενα, δίχως αναλύσεις και βάζοντας την ιστορία στο μικροσκόπιο, αυτή είναι δουλειά άλλων, να φωτίσει την ταραγμένη δεκαετία του ‘60, αλλά και τα μαύρα χρόνια της χούντας μέχρι την πτώση της το 1974.

Επίσης, στο περιοδικό του ΑΠΕ-ΜΠΕ, ο Τέλης Σαρρηκώστας, ένας από τους καλύτερους φωτορεπόρτερ στη χώρα μας, θυμάται εκείνες τις μέρες και ιδίως την αγωνία του να σώσει τα τρία καρέ που πρόλαβε να τραβήξει τη στιγμή της εισβολής του τανκς στο Πολυτεχνείο.
ΤΟ ΝΟΗΜΑ ΤΟΥ ΠΟΛΥΤΕΧΝΕΙΟΥ ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΦΟΥΣΚΑ ΓΙΑ ΝΑ ΣΚΑΣΕΙ
Του Χάρη Αναγνωστάκη
Είναι μία από τις καλύτερες στιγμές της σύγχρονης ελληνικής ιστορίας, τουλάχιστον του τελευταίου μισού αιώνα. Είναι απ’ αυτές τις σελίδες που γεμίζουν με ηρωισμό απλών ανθρώπων, κυρίως νέων, φοιτητών, σπουδαστών, εργατών, υπαλλήλων, επαγγελματιών που αποφάσισαν να δώσουν ακόμη και τη ζωή τους για να δώσουν τέλος στη τυραννία. Είναι η εξέγερση του Πολυτεχνείου.
Μία επέτειος που υπονομεύτηκε από όσους δεν θέλουν ένα λαό που ζητά τα αυτονόητα, δηλαδή ελευθερία, λαϊκή κυριαρχία, δημοκρατία, εθνική ανεξαρτησία. Δηλητηριώδη φιδάκια ψεύδους μπήκαν σε βαθυστόχαστες αναλύσεις, για να μειωθεί η αξία της εξέγερσης, ενώ με πάτημα δέκα, είκοσι ανθρώπους, που εξαργύρωσαν τη συμμετοχή τους στο Πολυτεχνείο, με καρέκλες εξουσίας, κατασυκοφαντήθηκε, για να αλλοιωθεί το νόημα του αγώνα, να ξεπλυθούν αυτοί που εκείνα τα μαύρα χρόνια της δικτατορίας, διάβαζαν ή οργάνωναν την επόμενη μέρα του πολιτικού σκηνικού στη χώρα. Ακόμη, προχώρησαν και στη διάδοση μίας “φήμης” ότι πίσω από την εξέγερση ήταν μυστικές υπηρεσίες μεγάλης δύναμης, γιατί ήθελαν να “φάνε” τον δικτάτορα Παπαδόπουλο. Φαντάζομαι ότι οι περισσότεροι την έχετε ακούσει, έχετε διαβάσει αυτό το σενάριο, αν και δεν υπάρχουν στοιχεία για κάτι τέτοιο. Αλλά είπαμε, για όλους αυτούς που διακινούν τα σενάρια, που τροφοδοτούν με συκοφαντίες την ιστορία, ο στόχος είναι να μειώσουν τη σημασία της εξέγερσης του Πολυτεχνείου, να διαστρεβλώσουν την πραγματικότητα, να εξαλείψουν ότι πιο απειλητικό γι’ αυτούς, δηλαδή ότι όταν ένας λαός κατανοήσει τη δύναμή του, είναι ενωμένος και αποφασισμένος, μπορεί να πετύχει σχεδόν τα πάντα.
Είναι όμως και το πέρασμα του χρόνου που δεν βοηθά. Οι άνθρωποι ξεχνούν γρήγορα, τους κάνουν να πιστεύουν ότι αυτά ανήκουν στο παρελθόν, σε άλλες εποχές, ότι σήμερα με το διαδίκτυο, την τρελή ανάπτυξη των νέων τεχνολογιών και την παγκοσμιοποίηση όλα αυτά ανήκουν στην προϊστορία. Όμως δεν είναι έτσι. Μπορεί να έχουν αλλάξει οι τρόποι (όχι πάντα), αλλά οι στρατηγικές παραμένουν ίδιες. Γι’ αυτό πρέπει να έχουμε το νου μας και κυρίως να γνωρίζουμε, τουλάχιστον, τα σημαντικότερα γεγονότα, αυτά που δεν μπορούν να μπουν στα εργαστήρια της διαστρέβλωσης της ιστορίας.
Γι’ αυτό αποφασίσαμε σε αυτό το τεύχος να σταθούμε, εκτός από την εξέγερση του Πολυτεχνείου και σε όλα αυτά που μας οδήγησαν στη χούντα και στην επέτειο που γιορτάζουμε σήμερα. Γιατί αλήθεια, ποιος νέος έχει σαφή άποψη για εκείνες τις εποχές; Ποιος -ακόμη και της μέσης ηλικίας- γνωρίζει το διαβόητο “παρακράτος”, τον ρόλο του παλατιού, των ξένων δυνάμεων που “έκαναν παιχνίδι”, με βασικούς μοχλούς το στρατό, τις δυνάμεις ασφαλείας, σημαντικό μέρος του πολιτικού προσωπικού; Υπάρχουν βέβαια και πολλά ακόμη, όπως η σχέση των όσων έγιναν στη χώρα μας, με τις διεθνείς εξελίξεις και κυρίως τον Ψυχρό Πόλεμο, που βρισκόταν στην ακμή του.
Και επειδή τα πολλά λόγια είναι φτώχεια, προτιμήσαμε να μιλήσουμε με φωτογραφικά ντοκουμέντα και να περιορίσουμε τα κείμενα. Να έρθουμε πιο κοντά στους νέους – είναι χρέος μας.
Και συνάμα να θυμίσουμε στους μεγαλύτερους όλα αυτά που έζησαν έστω και ως παιδιά και προτίμησαν να ξεχάσουν και κάνοντας να πιστέψουν, μετά την απαραίτητη πλύση εγκεφάλου, ότι η ευημερία ενός λαού, μιας χώρας έρχεται μόνο στοχεύοντας στο κέρδος, πολλές φορές σε ένα αφύσικο υπερκέρδος, καβαλώντας πάνω στη φούσκα μιας επίπλαστης ανάπτυξης.
* Όλες οι φωτογραφίες που ακολουθούν είναι από το Αρχείο ΕΡΤ ΑΕ/Αριστοτέλης Σαρρηκώστας.
Τον Τέλη Σαρρηκώστα είχα την τύχη να τον γνωρίζω από παιδί, όταν αυτός ήταν ήδη ένας καταξιωμένος και ίσως μία κλάση πάνω από τους καλύτερους φωτορεπόρτερ, λόγω των γνώσεών του, των εμπειριών του, της επαγγελματικής του επάρκειας. Τώρα, βετεράνος πια, προσφέρει τις γνώσεις του στους νέους. Για πολλά χρόνια ανταποκριτής του Associated Press,κάλυψε πολέμους και σπουδαία γεγονότα σε όλο τον κόσμο, ενώ ήταν και ο μοναδικός φωτογράφος που βρέθηκε εκείνη τη νύχτα στο Πολυτεχνείο και αποθανάτισε τη στιγμή της εισβολής του τανκ. Αν δεν υπήρχε ο Τέλης Σαρρηκώστας ίσως μας έλεγαν ότι απλώς το τανκ χτύπησε την πύλη στην προσπάθειά του να παρκάρει…

Leave a Reply

%d bloggers like this: